3 cách làm bún trộn chay ngon, đậm vị tại nhà

Bún trộn chay là món ăn thanh nhẹ nhưng vẫn có hương vị đậm đà nhờ sự kết hợp giữa bún, đậu hũ, nấm, rau củ và nước sốt chua ngọt. Món ăn này có nguyên liệu dễ tìm, cách chế biến không quá phức tạp và phù hợp với cả người ăn chay lẫn người muốn đổi vị. Trong bài viết dưới đây, nhà hàng chay Vô Úy sẽ hướng dẫn bạn cách làm bún trộn chay thơm ngon cùng ba công thức nước sốt dễ thực hiện tại nhà.

Bún trộn chay gồm những gì?

Bún trộn chay là món ăn được tạo thành từ bún, rau củ, đạm thực vật và nước sốt. Mỗi thành phần mang đến một hương vị và kết cấu riêng, giúp món ăn tuy thanh đạm nhưng không đơn điệu.

Một tô bún trộn chay thường gồm những thành phần sau:

• Bún tươi, bún khô hoặc bún gạo lứt.
• Đậu hũ chiên, đậu hũ áp chảo hoặc tàu hũ ky.
• Nấm bào ngư, nấm hương, nấm rơm hoặc nấm đùi gà.
• Xà lách, dưa leo, cà rốt, giá đỗ và các loại rau thơm.
• Đậu phộng rang, mè rang hoặc hành boa rô phi.
• Nước tương, nước mắm chay, chanh, đường và ớt.

Nước sốt là thành phần quyết định phần lớn hương vị của món ăn. Một phần nước sốt ngon cần có sự cân bằng giữa vị mặn, ngọt, chua và cay. Nước sốt cũng không nên quá loãng vì có thể khiến bún nhanh mềm và rau củ bị mất độ giòn.

Nên dùng bún tươi hay bún khô?

Bún tươi mềm và không cần mất nhiều thời gian chế biến. Bạn chỉ cần trụng bún nhanh qua nước nóng rồi để ráo trước khi trộn. Loại bún này phù hợp khi bạn muốn chuẩn bị một bữa ăn nhanh.

Bún khô có sợi dai hơn và dễ bảo quản. Tuy nhiên, bạn cần luộc bún đúng thời gian để sợi bún không bị cứng hoặc bở nát. Sau khi luộc, bạn nên xả bún qua nước mát và để thật ráo.

Bún gạo lứt có màu sắc và hương vị đặc trưng. Loại bún này phù hợp với người muốn đa dạng nguồn ngũ cốc trong chế độ ăn. Dù sử dụng loại nào, bạn cũng nên chọn bún có thành phần rõ ràng và không xuất hiện mùi chua hoặc màu sắc bất thường.

Nguyên liệu làm bún trộn chay

Công thức dưới đây phù hợp với khoảng ba người. Bạn có thể điều chỉnh khối lượng nguyên liệu dựa trên khẩu phần của gia đình.

Nguyên liệu chính

• 500g bún tươi hoặc 250g bún khô.
• 3 miếng đậu hũ trắng.
• 200g nấm bào ngư.
• 1 củ cà rốt.
• 1 quả dưa leo.
• 100g giá đỗ.
• 150g xà lách.
• Một ít rau húng, rau răm hoặc ngò rí.
• 30g đậu phộng rang.
• 1 nhánh hành boa rô.
• Dầu ăn và gia vị chay.

Nguyên liệu pha nước sốt

• 4 muỗng canh nước tương.
• 3 muỗng canh nước lọc.
• 2 muỗng canh đường.
• 2 muỗng canh nước cốt chanh.
• 1 muỗng cà phê dầu mè.
• 1 muỗng cà phê tương ớt.
• Ớt băm tùy theo khẩu vị.

Bạn nên kiểm tra thành phần trên bao bì nếu muốn chế biến món ăn thuần chay hoàn toàn. Một số loại dầu hào, sa tế hoặc gia vị chế biến sẵn có thể chứa thành phần có nguồn gốc động vật.

Cách làm bún trộn chay đậu hũ và nấm

Bún trộn chay đậu hũ và nấm có sự kết hợp hài hòa giữa đậu hũ béo mềm, nấm dai ngọt và rau củ giòn mát. Bạn nên chuẩn bị riêng từng thành phần rồi mới trộn món ăn ngay trước khi thưởng thức.

Sơ chế rau củ và nấm

Bạn nhặt bỏ phần lá hư của xà lách và rau thơm rồi rửa sạch. Sau đó, bạn ngâm rau trong nước sạch, vớt ra và để thật ráo. Rau còn đọng nhiều nước sẽ làm nước sốt bị loãng và khiến món ăn nhanh mất vị.

Bạn gọt vỏ cà rốt rồi bào thành sợi mỏng. Dưa leo được rửa sạch và thái sợi vừa ăn. Nếu dưa leo có nhiều ruột, bạn nên bỏ bớt phần ruột để hạn chế tình trạng ra nước sau khi trộn.

Bạn cắt bỏ gốc nấm bào ngư, tách thành miếng nhỏ rồi rửa nhanh với nước. Bạn không nên ngâm nấm quá lâu vì nấm sẽ hút nước và khó tạo được độ săn khi xào.

Đậu hũ được thấm khô và cắt thành những miếng dài hoặc miếng vuông vừa ăn. Việc thấm bớt nước trên bề mặt giúp đậu hũ hạn chế bắn dầu và dễ vàng giòn hơn.

Chuẩn bị bún không bị dính

Đối với bún tươi, bạn trụng bún nhanh trong nước nóng khoảng 20–30 giây. Sau đó, bạn vớt bún ra và để ráo hoàn toàn. Bạn không nên ngâm bún tươi trong nước nóng quá lâu vì sợi bún có thể bị mềm và dễ đứt khi trộn.

Đối với bún khô, bạn luộc theo thời gian được hướng dẫn trên bao bì. Khi bún vừa chín, bạn vớt ra, xả nhanh qua nước mát rồi để ráo. Bạn có thể trộn bún với một lượng rất nhỏ dầu mè nếu chưa sử dụng ngay. Cách này giúp các sợi bún tơi và ít dính vào nhau hơn.

Chiên và rim đậu hũ

Bạn làm nóng chảo với một lượng dầu vừa đủ rồi cho đậu hũ vào. Bạn chiên hoặc áp chảo đến khi các mặt chuyển sang màu vàng. Sau đó, bạn vớt đậu hũ ra và để ráo dầu.

Bạn giữ lại một ít dầu trong chảo, cho một nửa phần hành boa rô băm nhỏ vào phi thơm. Tiếp theo, bạn cho đậu hũ vào cùng một muỗng canh nước tương và một muỗng canh nước lọc.

Bạn đảo nhẹ trong khoảng 1-2 phút để đậu hũ thấm vị. Bạn không nên rim quá lâu vì đậu hũ có thể trở nên mặn và mất lớp vỏ giòn bên ngoài.

Xào nấm thơm và không bị ra nước

Bạn làm nóng chảo trước khi cho dầu và hành boa rô vào. Khi hành bắt đầu dậy mùi, bạn cho nấm bào ngư vào xào trên lửa vừa hoặc lửa lớn.

Bạn nên trải đều nấm trên mặt chảo và hạn chế đảo liên tục trong vài phút đầu. Cách làm này giúp bề mặt nấm săn lại và hạn chế tiết quá nhiều nước.

Khi nấm gần chín, bạn thêm một muỗng cà phê nước tương và một ít tiêu. Bạn tiếp tục đảo nhanh rồi tắt bếp. Nấm đạt yêu cầu cần có độ mềm vừa phải, bề mặt săn và không còn nhiều nước trong chảo.

Pha nước sốt bún trộn chay

Bạn cho đường và nước lọc vào chén rồi khuấy đến khi đường tan. Tiếp theo, bạn thêm nước tương, nước cốt chanh, dầu mè, tương ớt và ớt băm.

Bạn khuấy đều và nếm thử trước khi sử dụng. Phần sốt nên có vị hơi đậm vì nước sốt còn được trộn với bún, rau và các nguyên liệu chưa nêm gia vị.

Độ mặn của mỗi loại nước tương có thể khác nhau. Vì vậy, bạn nên cho nước tương từng phần và điều chỉnh theo khẩu vị thay vì đổ toàn bộ cùng lúc.

Trộn bún và trình bày

Bạn cho bún vào một chiếc tô lớn rồi rưới khoảng một nửa lượng nước sốt. Sau đó, bạn dùng đũa trộn nhẹ để bún thấm đều gia vị. Bạn tiếp tục cho xà lách, dưa leo, cà rốt, giá đỗ, rau thơm và nấm vào tô. Bạn thêm phần nước sốt còn lại từng ít một rồi trộn đến khi các nguyên liệu vừa thấm vị.

Cuối cùng, bạn xếp đậu hũ lên trên và rắc đậu phộng rang cùng hành boa rô phi. Bạn nên thưởng thức món ăn ngay sau khi trộn để rau củ giữ được độ giòn và bún không bị mềm.

Một tô bún trộn chay ngon cần có sợi bún tơi, rau củ tươi giòn, nấm thấm vị và đậu hũ vàng bên ngoài nhưng vẫn mềm bên trong. Nước sốt cần bám đều lên nguyên liệu mà không đọng quá nhiều dưới đáy tô.

3 cách pha nước sốt bún trộn chay ngon

Bạn có thể thay đổi nước sốt để tạo ra nhiều phiên bản bún trộn khác nhau. Ba công thức dưới đây có nguyên liệu đơn giản và phù hợp với khẩu vị của nhiều người.

Nước sốt tương chua ngọt

Nước sốt tương chua ngọt có vị thanh và dễ kết hợp với đậu hũ, nấm cùng rau củ.

Nguyên liệu gồm:

• 4 muỗng canh nước tương.
• 3 muỗng canh nước lọc.
• 2 muỗng canh đường.
• 2 muỗng canh nước cốt chanh.
• 1 muỗng cà phê dầu mè.
• Tương ớt hoặc ớt băm.

Bạn hòa tan đường với nước trước rồi lần lượt thêm các nguyên liệu còn lại. Nếu nước tương có độ mặn cao, bạn có thể tăng thêm một ít nước lọc.

Nước sốt sa tế chay

Nước sốt sa tế phù hợp với người yêu thích vị cay và mùi thơm của sả, ớt.

Bạn chuẩn bị:

• 3 muỗng canh nước tương.
• 3 muỗng canh nước lọc.
• 1–2 muỗng canh sa tế chay.
• 1,5 muỗng canh đường.
• 1,5 muỗng canh nước cốt chanh.
• 1 muỗng cà phê dầu mè.

Bạn khuấy đều các nguyên liệu đến khi đường tan hoàn toàn. Nếu không ăn cay, bạn chỉ nên sử dụng khoảng nửa muỗng canh sa tế và tăng thêm nước tương hoặc nước lọc.

Nước sốt me chua ngọt

Nước sốt me mang đến vị chua dịu và phù hợp với bún trộn có nấm bào ngư hoặc topping giòn.

Nguyên liệu gồm:

• 2 muỗng canh nước cốt me.
• 3 muỗng canh nước tương.
• 3 muỗng canh nước lọc.
• 2 muỗng canh đường.
• 1 muỗng cà phê tương ớt.
• Một ít ớt băm.

Bạn đun nước cốt me, nước lọc và đường trên lửa nhỏ. Khi đường đã tan, bạn thêm nước tương và tương ớt rồi khuấy đều. Bạn để sốt nguội hoàn toàn trước khi trộn với bún và rau.

Nếu sốt quá mặn, bạn có thể thêm nước lọc, đường và một chút nước cốt chanh. Nếu sốt quá chua, bạn nên thêm đường và nước theo từng lượng nhỏ. Nếu sốt quá ngọt, một ít nước tương và nước cốt chanh sẽ giúp hương vị cân bằng hơn.

Hai cách nấu bún trộn chay ngon khác

Ngoài công thức đậu hũ và nấm, bạn có thể thay đổi loại bún, nước sốt hoặc cách chế biến topping để món ăn phù hợp hơn với khẩu vị.

Bún khô trộn chay sa tế

Bạn sử dụng bún gạo khô, đậu hũ chiên, nấm bào ngư, cà rốt, dưa leo, giá đỗ và rau thơm. Sau khi luộc bún, bạn cần xả bún qua nước mát và để ráo. Bạn xào nấm, áp chảo đậu hũ rồi trộn các nguyên liệu với nước sốt sa tế chay. Đậu phộng rang và hành boa rô phi sẽ giúp món ăn có thêm mùi thơm và độ béo. Phiên bản này có vị cay rõ hơn công thức nước tương chua ngọt. Bạn có thể giảm lượng sa tế nếu chế biến cho trẻ em hoặc người không quen ăn cay.

Bún gạo lứt trộn chay ít dầu

Bạn thay bún thông thường bằng bún gạo lứt rồi kết hợp với nhiều rau củ, nấm và đậu hũ áp chảo. Thay vì chiên ngập dầu, bạn có thể nướng hoặc áp chảo đậu hũ với một lớp dầu mỏng. Đối với nước sốt, bạn nên giảm lượng dầu mè và điều chỉnh lượng đường theo khẩu phần. Món ăn vẫn cần có đủ nguồn đạm thực vật thay vì chỉ gồm bún và rau. Sự cân đối này giúp bữa ăn đa dạng và tạo cảm giác no lâu hơn.

Bí quyết làm bún trộn chay ngon

Nguyên liệu của bún trộn chay khá đơn giản nhưng cách xử lý từng thành phần sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng món ăn.

Để nguyên liệu thật ráo

Rau, bún và nấm còn nhiều nước sẽ làm nước sốt bị nhạt. Bạn nên chuẩn bị các thành phần trước rồi để ráo trong thời gian chế biến đậu hũ và nước sốt.

Nêm riêng đậu hũ và nấm

Nước sốt không thể thấm sâu vào đậu hũ và nấm nếu bạn chỉ trộn tất cả cùng lúc. Bạn nên rim nhẹ đậu hũ và nên gia vị cho  nấm trong lúc xào để các topping có hương vị riêng.

Cho nước sốt thành nhiều lần

Bạn không nên đổ toàn bộ nước sốt vào tô ngay từ đầu. Việc thêm sốt thành hai hoặc ba lần giúp bạn kiểm soát độ đậm và tránh làm bún quá mặn.

Kết hợp nhiều loại rau củ

Một tô bún ngon nên có bún mềm, nấm dai, rau củ giòn và đậu phộng béo thơm. Bạn có thể thêm hoành thánh chay chiên hoặc tàu hũ ky để món ăn hấp dẫn hơn. Tuy nhiên, lượng topping chiên nên được điều chỉnh để món ăn không quá nhiều dầu.

Chỉ trộn bún trước khi ăn

Bún và rau sẽ hút nước sốt nếu được trộn quá sớm. Rau củ cũng dễ mềm và tiết nước sau một thời gian. Vì vậy, bạn nên để riêng các thành phần và chỉ trộn món ăn ngay trước khi dùng.

Bún trộn chay bao nhiêu calo?

Lượng calo trong một tô bún trộn chay không có con số cố định. Mức năng lượng phụ thuộc vào lượng bún, đậu hũ, dầu ăn, đậu phộng và nước sốt được sử dụng.

Một khẩu phần bún trộn chay có thể cung cấp khoảng 400–550 kcal khi gồm bún, đậu hũ chiên, nấm, rau củ, đậu phộng và nước sốt. Con số thực tế có thể thấp hoặc cao hơn tùy theo khối lượng từng nguyên liệu và phương pháp chế biến.

Trong đó, bún thường cung cấp phần lớn lượng tinh bột. Đậu hũ và nấm bổ sung đạm thực vật, trong khi rau củ cung cấp chất xơ cùng nhiều loại vitamin và khoáng chất. Dầu chiên, dầu mè, đậu phộng và đường trong nước sốt có thể làm tổng năng lượng tăng đáng kể.

Nếu muốn kiểm soát năng lượng, bạn có thể:

• Giảm lượng bún trong mỗi khẩu phần.
• Tăng lượng rau củ và nấm.
• Áp chảo hoặc nướng đậu hũ thay vì chiên ngập dầu.
• Hạn chế hành phi, đậu phộng và dầu mè.
• Giảm lượng đường trong nước sốt.
• Cho nước sốt vừa đủ thay vì sử dụng toàn bộ.

Bún trộn chay có thể xuất hiện trong chế độ ăn kiểm soát cân nặng nếu khẩu phần được điều chỉnh hợp lý. Tuy nhiên, món ăn không tự tạo ra hiệu quả giảm cân. Kết quả còn phụ thuộc vào tổng năng lượng tiêu thụ, mức độ vận động và chế độ ăn trong ngày.

Cách bảo quản bún trộn chay

Bạn nên bảo quản riêng bún, rau củ, đậu hũ, nấm và nước sốt trong các hộp kín. Cách này giúp từng thành phần giữ được hương vị và kết cấu tốt hơn. Rau sau khi rửa cần được để thật ráo trước khi cho vào hộp. Nước sốt có thể được pha trước và bảo quản trong ngăn mát. Trước khi sử dụng, bạn nên khuấy lại để các gia vị hòa đều.

Đậu hũ và nấm đã chế biến nên được làm nguội rồi mới cho vào hộp kín. Khi muốn dùng lại, bạn có thể làm nóng riêng hai thành phần này. Bún tươi nên được sử dụng trong thời gian ngắn và cần tuân theo hướng dẫn bảo quản của nhà sản xuất.

Bạn không nên bảo quản bún đã trộn sốt quá lâu vì sợi bún sẽ hút nước, rau bị mềm và món ăn dễ mất hương vị. Bạn cần bỏ thực phẩm nếu nhận thấy mùi lạ, bề mặt nhớt hoặc màu sắc thay đổi bất thường.

Câu hỏi thường gặp về bún trộn chay

Bún trộn chay ăn với rau gì?

Bún trộn chay có thể ăn cùng xà lách, dưa leo, giá đỗ, cà rốt, rau húng, rau răm và ngò rí. Bạn nên lựa chọn rau theo mùa và điều chỉnh theo khẩu vị.

Làm sao để bún không dính khi trộn?

Bạn nên xả bún khô qua nước mát ngay sau khi luộc rồi để thật ráo. Nếu chưa sử dụng ngay, bạn có thể trộn bún với một lượng nhỏ dầu mè hoặc dầu ăn.

Có thể làm bún trộn chay không cần đậu hũ không?

Bạn có thể thay đậu hũ bằng nấm, tàu hũ ky, đậu gà hoặc một loại đạm thực vật phù hợp. Món ăn nên có nguồn đạm để khẩu phần trở nên cân đối hơn.

Có thể dùng nước tương thay nước mắm chay không?

Nước tương có thể thay thế nước mắm chay trong hầu hết công thức bún trộn. Tuy nhiên, bạn cần điều chỉnh lượng đường, nước và chanh vì mỗi loại nước tương có độ mặn khác nhau.

Nước sốt có thể pha trước không?

Bạn có thể pha nước sốt trước và bảo quản trong hộp kín ở ngăn mát. Bạn nên khuấy đều và kiểm tra mùi vị trước khi sử dụng.

Bún trộn chay có phải món thuần chay không?

Món ăn chỉ được xem là thuần chay khi tất cả nguyên liệu và gia vị đều không chứa thành phần có nguồn gốc động vật. Bạn cần kiểm tra kỹ nước mắm chay, dầu hào chay, sa tế và các loại topping chế biến sẵn.

Thưởng thức ẩm thực chay tại Vô Úy

Bún trộn chay là món ăn dễ chế biến, nhưng một món chay ngon vẫn cần sự cân bằng giữa nguyên liệu, gia vị và cách trình bày. Nếu không có thời gian vào bếp, bạn có thể dành một bữa ăn thư thái để khám phá thêm nhiều món chay được chế biến chỉn chu tại nhà hàng chay Vô Úy.

Vô Úy sở hữu không gian nhẹ nhàng, phù hợp với những buổi dùng bữa cùng gia đình, bạn bè hoặc đồng nghiệp. Nhà hàng tọa lạc tại số 47 Đường số 3, CityLand Park Hills, Gò Vấp, TP.HCM.

Kết luận

Với công thức trên, bạn có thể tự chuẩn bị một tô bún trộn chay có bún mềm dai, rau củ giòn mát, đậu hũ béo thơm và nước sốt hài hòa. Bạn cũng có thể thay đổi topping hoặc lựa chọn nước sốt nước tương, sa tế hay sốt me để tạo ra hương vị phù hợp với sở thích của gia đình. Ngoài ra, nếu bạn cần tham khảo một nơi thưởng thức các món chay ngon, Vô Úy là cái tên mà bạn nhất định phải thử!